On sekizinci asır şair ve hattatlarından; Ayasofyadaki büyük fırın da işliyen çörekçi esnafının en marifetli üstalarından Mehmed Ustanın oğludur; Dördüncü Mehmed devri vezirlerinden Tabanı yassı Mehmed Paşanın akrabalarındandır; babasına nisbetle Çörek...

Geçer asır başının devlet adamlarından, doğum tarihi bilinmiyor, mâliyeden yetiştik, Feshâne Müdürlüğünde, 1843 de Viyana elçiliğinde, sonra Tophâne ve Maliye nazırlıklarında bulundu. Dürüst ve işbaşarır adam olarak tanındı, 1863 de öldü. Bibl. : İ. A....

Üsküdarî diye de meşhurdur; 1891 de neşredilmiş basit bir cedvelden ibaret “Mecmuai Tekâyâ” isminde bir eserin müellifidir. Hayatı hakkınad başka bir kayda rastlanamadı.

On altıncı asrın namlı nakkaşlarından, ayni zamanda müneccim ve müvakkit; hayatı hakkında bundan gayri bir kayda rastlanamadı. Bibl. : O. N. Ergin, Maarif Tarihi.

Ahmed Rasim, her iki kelimenin en kuvvetli mânasile büyük bir artist, büyük bir muharrirdir. Renkli tasvirleri, en küçük ve uçucu bir hareketi tesbit eden enstantane klişeleri, orijinal üslûbu; ve tipik bir İstanbul çocuğunun kıvrak zekâsı, ince zevkle...

İstanbul basınının en yaşlı, en değerli baş mürettiblerinden, Mehmed Bayrakdar adında bir zâtın oğlu olarak 1891 de Giresunda doğdu, Giresunun Kapu Mahallesindendir. Çocukluk ve mesleğe giriş hayatını şöylece anlatıyor: “On yaşlarında idim ilk mektebi ...

Tanzimat devrinin siyaset adamlarından, idareci ve belediyecilerinden, İstanbul şehireminlerinden (H. 1241) 1821 yılına doğru İstanbulda doğmuş; küçük yaşında Yunanistana götürülerek Atinada lise tahsilni yapmıştır. İstanbula döndüğünde o zamanlar biri...

Şair; 1766 (H. 1180) da doğdu; Üsküdarda Eskivâlide medresesinde okudu; gençliğinde bir ara Sadâret mektubî kaleminde kâtiplik etti; reisülküttap Hüsnü Beyin mühürdarlığında bulundu; kırk yaşlarında iken tekaüt oldu. Bir ara yedi yıl kadar Bursaya gidi...

Kadıköy kazasında Kurbağalıdere ile Gazhane arasında Kaptanpaşa mahallesi sokaklarındandır. Andelibesad sokağı Mahmudsadık sokağı arasında, Kurbağalıdere boyunca uzanan, bozuk, evlerinde dargelirli ve orta hallice aileler oturan, ıssız bir yoldur. Alif...

On yedinci asrın ikinci yarısında yaşamış İstanbulun namlı halvetî şeyhlerinden (H. 1068) 1657 de doğdu, (H. 1170) 1756 da öldü. Üsküdarlı olduğu rivayet edilir, bir ara Salacakta Yemen fâtihi Sinanpaşa Camiinde imamlık ve hatiplik yapmıştı; medrese ta...

On yedinci asır hattatlarından; Okçuzade Nişancı Mehmed Beyin oğludur; sülüs, nesih ve tâlik yazıyı babasından meş ketti, ayrıca tuğrakeşlik öğrenerek bir müddet tura kaleminde şakirtlik etti, bu kalemde iken Ref’i mahlesini aldı. Sonra kâtipliği bırak...

On sekizinci asır sonu hattatlarından, Silâhdar kalemi baş halifeliğine kadar yükselmiş kalem kâtiplerinden; Samatyada Davutpaşa kapısı tarafından idi, Sülüs ve nesih yazıda üstadı Yedikuleli Emir Efendizade Abdülhalim Efendidir. Eserlerinden Lâleli Ca...

1958 de kırkıncı yılını tamamlamış İstanbulun en eski büyük gazetelerinden; ilk sayısı 20 Eylûl 1918 de çıkmıştır. Bu büyük gazetenin tarihçesi bu ansiklopedi için iki muharririn kalemi ile tesbit edilmiştir. Şevket Radonun 1946 da yazdığı ilk makale a...

İstanbul argosunda, akşamları işini gücünü bitirdikten sonra bir veya birkaç meyhaneye uğrayarak içki içmek itiyadında olanlara verilen bir isimdir. Büyük şehrin bugün hemen hiç örneği, kalmamış olan eski gedikli salâtin meyhanelerindeki akşamcı sohbet...

Yakın geçmişin çayhanelerile meşhur Direklerarasının (Bugünkü Şehzadebaşında Veznecilerden Nevşehirli İbrahim Paşa sebiline kadar olan kısım) en canlı, üzerinden büyük şehir halkının bir sel halinde akıp geçtiği zamanları Ramazan akşamları idi; büyük m...

Fatih kazasının Karagümrük nahiyesinde Muhtesibiskender mahallesinde, Aksekicamii sokağile Akseki caddesi kavşağı köşesindedir; tuğla minareli bir ahşab mesciddir; bu satırların yazıldığı sırada Elliüçüncü ilkokul olarak kullanılmakta idi. (1945 Aralık...

Tanınmış mevlidhanlardan; 1925 de Afyonda doğmuştur; son zamanlarını Köprülü Camii müezzinliğinde geçiren Hacı Şükrü Efendinin oğludur; Hâfızlığı Nuruosmaniye imamı Hâfız Hasan Akkuşdan, aşere ve takribi ise ayakları kesik Serezli Hâfız İsmail Efendide...

Marmara sahilinde Çatladıkapı balıkçılarından, millî mücadele yıllarının unutulmuş kahramanlarından; işgal yıllarında Çatladıkapıdaki sur harâbelerini silâh deposu haline koyup oradan Anadoluya silâh kaçıranlardan; aslı Orduludur, memleke- Eyyubda Kar...

Tanınmış mevlidhanlardan; Hâfız Ali Riza Sağman “Mevlid nasıl okunur ve tanınmış mevlidhanlar” adındaki eserinde hal tercemesi olarak şu satırları yazıyor: “1916 da Tarsusda doğdu, İstanbulda Bayazıd Camiinde müezzindir. Sesi pek tiz, o kadar ki isters...

Fatih kazasının Karagümrük Nahiyesinin Muhtesibiskender mahallesi sokaklarındandır; Armutlu sokağile Akseki caddesi arasında uzanır; kaba taş döşeli, bozuk; evleri ahşab, 2-3 katlı dar gelirli veya orta halli aile meskenleridir; Armutlu sokağı tarafınd...

İstanbulun eski mahallelerindendir; adını Akseki mescidinden almış idi; 1293 mebus seçimi dolayısile tanzim edilmiş bir cetvelde 65 hane olarak gösterilmektedir; 1934 Belediye Şehir Rehberi haritasına nazaran Muhtesibiskender mahallesi içinde kaldığı m...

Rûşen Eşrefin, bu adı taşıyan bir hikâyesinde yaşattığı gayet şirin bir İstanbullu, Büyükşehrin artık benzeri kalmamış bir mahalle attarı tipidir. Bir mevlevi dervişi olan Affan Efendinin dükkânı Üsküdarda Selimiyededir. “Dükkânı evinin alında idi. Fak...

Fatih kazasının Samatya nahiyesinin sokaklarından, Alifa ve Hacıhamza mahalleleri arasında, Kocamustafapaşa caddesile Alayimamı sokağ arasında uzanır. İki araba rahat geçebilecek kadar geniş, kaba taş döşeli ve bozukça bir yoldur. Alayimamı sokağı, kav...