On beşinci asrın büyük âlimlerinden ve namlı hattatlarındandır. 1456 da Amasyada doğmuştur. Ebu İshak neslinden olduğu söylenir. Çocuk denilecek bir yaşta iken Amasya valisi bulunan Şehzade Bayezidin hizmetine alınmış, büyük yazı üstadı ve âlim Şeyh Ha...

Şeyhülislâmların otuz dördüncüsü, on yedinci asrın Türk fıkıh âlimlerinden; babası Tulumcu Koca Hüsameddin Efendidir, 1594 (H. 1003) de doğmuştur; “Hüsamzade” olarak da maruftur. 1640 (H. 1050) da Halep, 1641 (H. 1051) de Şam, 1644 (H. 1054) de İstanbu...

On altıncı asrın namlı şair ve hattatlarından, aslı Akşehirdendir; pek genç yaşında İstanbula gelip yerleşmiştir. Gubarin yazıyı sevdiğinden bu ismi mahlâs olarak almıştır. Sülüs ve nesih hattı Şeyh Hamdullahzade Mustafa Dededen öğrenmiştir. Uzun zaman...

On sekizinci asır sonlarında yaşamış değerli hattatlardandır; Ekrem Hakkı Ayverdinin koleksiyonunda Hicrî 1227 (M. 1812) tarihli bir yazısından öğrenildiğine göre Ömer Vasfi Efendinin yetiştirmesidir. Hayatı hakkında başka kayda rastlanamamıştır. Bibl....

Üsküdarda Hüdaî dergâhı şeyhlerinden, şair ve musikişinas; 1818 (H. 1234) de şeyh oldu, 1842 (H. 1258) de öldü; kabri bu tekkenin mezarlığındadır. Beyati makamından bestelediği Gülşenizade Hayalinin “Gönül hayran oluptur aşk elinden” ilâhisi, dinî musi...

On sekizinci asrın namlı hattatlarındandır; Aksarayın Yakup ağa mahallesindendir. Üstad Hoca Mehmed Rasimin yetiştirmelerindendir. Bir çok Mushafı şerif, delâil ve Tefsiri ibni Abbas yazmıştır. 1764 (H. 1178) de ölmüştür. Bibl. : Müstakimzâde, Tuhfei h...

On sekizinci asır sonlarında yaşamış değerli hattatlardandır; Eğrikapılı Hoca Mehmed Rasim Efendinin talebelerindendir; Ayasofya medresesinde oturur, genclere yazı öğreterek geçinirdi; 1805 de öldü, Karacaahmed mezarlığında Şeyh Hamdullahın kabri yanın...

Koskada, Bayezidden Ragıp Paşa kütüphanesine inerken solda Börekçiali sokağının öbür başında, Ağaçeşmesi sokağı ile olan kavşağının sol köşesindedir. Üzerinde vaktile mamur bir bahçeden kalmış dört beş ağaç bulunan genişçe bir arsanın ortasında, çökmüş...

On altıncı asırda yaşamış, İstanbulda ilk ermeni matbaasını kurmuş bir ermesi asilzâdesidir. Doğum ve ölüm tarihleri bilinmiyor; Tokadda doğmuştur, babasının adı Amirbek’tir; 1563 de oğlu Sultanşah ile birlikte ermenilerin en büyük rûhâni reisi Eçmiadz...

On yedinci asır ortasında Halıcıoğlu ile Piripaşa arasında İstanbulun namlı mesirelerinden biriydi. Evliya Çelebi “Bir hiyabânı Îrem misaldir, âdem içinde gaib olur” diye tarif ediyor. Yazın bazı esnaf ve san’atkârların toplu olarak çıkıp eğlendikleri ...

Eminönü kazasının Kumkapı nahiyesinin Tavşantaşı mahallesi sokaklarındandır; Midhatpaşa caddesiyle Turanlı sokağı arasındadır, gayet az meyilli yokuş, iki araba rahat rahat geçebilecek kadar geniş, iki kenarı yaya kaldırımlı ve paket taşı döşeli bir so...

İstanbulda, İkinci Abdülhamid devrinin namlı muallimlerinden idi. Mülkiye mektebide mecelle okuturdu. Ûlumu şeriyede derin bir âlimdi; takriri fevkalâde güzel, bilgi sağlamlığından gelen beliğ bir sadelikte idi. Talebelerine karşı çok şefik ve nazikti....

Halıcıoğlunda Abdüsselâm Bey mescidi yanındadır. Kadirî ve pazar tekkesiydi, kurulduğu tarih katî olarak tesbit edilemedi. Evliya Çelebiden, on yedinci asır ortasında mevcudiyetini öğreniyoruz. Bugün harap, boyasız ahşap bir yapıdır, içinde son şeyhin ...

On sekizinci asır İstanbul çiçekçilerinden Üsküdarlı Baltacızade Mustafa Çelebinin elde ettiği nadide bir lâlenin adıdır. Kırmızılı beyazlı, orta kadeh, badem şeklinde, boyu kısa, içi fitilli siyah, dayanıklı bir çiçekti. (B. : Mustafa Çelebi, Baltacız...

On sekizinci asır İstanbul çiçekçilerinden Üsküdarlı Baltacızade Mustafa Çelebinin elde ettiği nadide bir lâlenin adıdır. Beyaz üzerine mor fitilli ve dayanıklı bir çiçekti. (B. : Mustafa Çelebi, Baltacızade).

On sekizinci asrın en namlı Sa’di şeyhlerinden ve Ayasofya vâizlerinden (B. : Abdüsselâm tekkesi).

Sert bir disiplin altında talim ve terbiye edilerek, başta Yeniçeri Ocağı, bütün Kapukulu asker ocaklarına (Devletin ücretli daimî asker ocaklarına) dağıtılıp kaydedilmek üzere devşirilen çocuklara devşirildikleri günden bir asker ocağına verilecekleri...

Abdülâziz devri ile İkinci Abdülhamid saltanatının ilk yıllarında, 1880 - 1882 (H. 1300) İbrahim adında serseri bir İranlı tarafından, Macuncuda, Çapa çeşmesinde açılmış büyük şehrin en meşhur gizli umumî evlerinden biridir; devrin çapkın ve kabadayıla...

Abdülâziz devri sonlariyle İkinci Abdülhamidin istibdat devrinde Galatanın batakhane - tiyatrolarının gedikli seyircileri arasında büyük şehrin İran tebaası kahveci, çaycı ve tütüncü esnafı göze batacak bir cömertlik, o âlemin tabiriyle hovardalık göst...

Yeniçeri yapılmak üzere devşirilen çocukların yetiştirildiği kışladır. İşlemekte olan ve eşsiz bir tarihî kıymet taşıyan Şehzadebaşındaki Acemioğlanlar Hamamı ile beraber Kanunî Süleyman tarafından yaptırıldığı kuvvetle tahmin olunabilir. Fatih zamanın...

Acemioğlanlar Mescidi halk ağzında acemioğlandan bozma Acemoğlu Mescidi de denilirdi; Şehzadebaşında Acemioğlanlar Kışlasında idi. Hadikatülcevâmi: “Bânisi Fatih Sultan Mehmed Handır; Kışla derununda olan hamam Sultan Süleymanındır, ittisâlinde, Yeniçe...

Şezadebaşında küçük fakat tarihî kıymeti olan bir hamamdır, Türk Kışla Hamamından kalmış tek örnektir. 1958 de önündeki yapı blokunun yıkılmasiyle cadde üzerine çıkmış bulunmaktadır. Acemioğlanları Ocağının Yeniçeri Ocağiyle beraber kaldırılmasından so...

Adı “Acemioğlanı” isminden bozularak konmuştur; Eminönü kazasının Bayazıd nahiyesinde Kemalpaşa mahallesi sokaklarındandır; İstanbul Belediyesi şehir rehberine göre Vidinli Tevfikpaşa caddesiyle Saffetpaşa sokağı arasında üç dirsek çeviren ve bir isims...

İsimlerini İstanbulun eski haritalarından öğrendiğimize, zamanımızda yok olmuş, güzergâhı diğer yollara karışmış, yer yer üzerine binalar inşa edilmiş eski sokakladan biridir. Ekrem Hakkı Ayverdi tarafından neşredilen 1882 tarihli İstanbul haritasında,...