Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
DİLÂVER (Hamamcının)
1885 ile 1890 arasında Üsküdarın Divitciler sandığı uşaklarından namlı tulumbacılarından bir delikanlı; o devirde avam arasında sivrilip zengin olmuş kimseler, yine o tabaka arasında tulumbacılığa veya pehlivanlığa hevesli gençleri himâye ederler, para sıkıntısı çektirmeyerek hevesli oldukları yolda şöhrete ulaşmalarını sağlarlardı; bu tulumbacıyı da uzun zaman Salacak ve Salıpazarı deniz hamamlarını kurub işletmiş Divitciler Sandığı reisi Yıkıcı İshak’ın büyük kardeşi Keskin Hurşid himâye ettiği için ona nisbetle Hamamcının Dilâver diye anılırdı; gaayetle dilber, yakışıklı bir gencdi; bıçkın meşreb, süslü gezer, boyubağlı, bastonlu, mâvi gözlüklü (B.: Baston; Boyunbağı; Mâvi gözlük), apiko delikanlı idi. Aşağıdaki muhayyer köçekce onun şanında olub bir zamanlar ilk iki mısrası herkesin ağzında dolaşırdı; Şarkıyı yazan belki de besteleyen Hüznî’nin kim olduğunu bilemiyorum:
Çıkalım Bağlarbaşına
Mâilim samur kaşına
Yaraşmış şâhin başına
Elde gümüşlü kırbacı
Eğri fesli tulumbacı
Koşarlı ayağı güzel
Yangıncı uşağı güzel
Tırabulus kuşağı güzel
At nârayı acı acı
Eğri fesli tulumbacı
Gel sineye ayvazım gel
At vahşeti haylazım gel
Bıçkın civan şehbazım gel
Gözüm nuru başım tacı
Eğri fesli tulumbacı
Salacakda kurmuş hamam
Al futayla o gül endam
Dolaşırken dayanamam
Sensin gönül ibtih...
⇓ Read more...
1885 ile 1890 arasında Üsküdarın Divitciler sandığı uşaklarından namlı tulumbacılarından bir delikanlı; o devirde avam arasında sivrilip zengin olmuş kimseler, yine o tabaka arasında tulumbacılığa veya pehlivanlığa hevesli gençleri himâye ederler, para sıkıntısı çektirmeyerek hevesli oldukları yolda şöhrete ulaşmalarını sağlarlardı; bu tulumbacıyı da uzun zaman Salacak ve Salıpazarı deniz hamamlarını kurub işletmiş Divitciler Sandığı reisi Yıkıcı İshak’ın büyük kardeşi Keskin Hurşid himâye ettiği için ona nisbetle Hamamcının Dilâver diye anılırdı; gaayetle dilber, yakışıklı bir gencdi; bıçkın meşreb, süslü gezer, boyubağlı, bastonlu, mâvi gözlüklü (B.: Baston; Boyunbağı; Mâvi gözlük), apiko delikanlı idi. Aşağıdaki muhayyer köçekce onun şanında olub bir zamanlar ilk iki mısrası herkesin ağzında dolaşırdı; Şarkıyı yazan belki de besteleyen Hüznî’nin kim olduğunu bilemiyorum:
Çıkalım Bağlarbaşına
Mâilim samur kaşına
Yaraşmış şâhin başına
Elde gümüşlü kırbacı
Eğri fesli tulumbacı
Koşarlı ayağı güzel
Yangıncı uşağı güzel
Tırabulus kuşağı güzel
At nârayı acı acı
Eğri fesli tulumbacı
Gel sineye ayvazım gel
At vahşeti haylazım gel
Bıçkın civan şehbazım gel
Gözüm nuru başım tacı
Eğri fesli tulumbacı
Salacakda kurmuş hamam
Al futayla o gül endam
Dolaşırken dayanamam
Sensin gönül ibtihâcı
Eğri fesli tulumbacı
Şirin adı Dilâverdir
Şâhi hûban semenderdir
Hüzninin bahtı yâverdir
Alır güzellerden bacı
Eğri fesli tulumbacı
Hamamcı Hurşid gümrük hammallığından türemiş, iri yarı, sırım gibi bir herifdi, bıçaksız dolaşmaz kaldırım kabadayılarındandı, bir akşam Salıpazarındaki hamamı kapadıkdan sonra kendi ayarında ve meşrebinde adamlarla içki sofrası kurmuş, gece yarısından sonra da denize girmişler, fakat Hürşid bir dalmış, bir daha çıkmamış. Mezkûr deniz hamamında daha önce ve sonra da böyle esrarlı ğlüm vak’aları olmuşdur. Hâmisinin ölümünde yirmi yirmibir yaşlarında bir genc olan Dilâver vak’adan pek az sonra hamamcının dul karısı ile evlenmişdir.
Vâsıf HİÇ
Theme
Person
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Creator
Vâsıf Hiç
Identifier
IAM080963
Theme
Person
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Description
Volume 8, page 4560
See Also Note
B.: Baston; Boyunbağı; Mâvi gözlük
Theme
Person
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.