Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
DOKTORUN KAHVEHÂNESİ
Tophânede Yamalı Hamam Sokağında idi, serserilerin, hâneberduşların barındığı, iskemleler üzerinde, masalara baş koyarak uyuduğu, esrar dalgası içinde kendinden geçdiği bir sabahcı kahvehânesiydi; Yamalı Hamam da dahil, o sokak üzerindeki bütün binalarla berâber 1957-1958 istimlâkinde yıktırıldı ki, orada tek binâ, Karabaş Mescidi kalmışdır.
Kahveci Doktorun asıl adını tesbit edemedik, “Doktor” lâkabı halden anlar adam anlamında takılmış olacakdır. “Mektebli” lakabı ile anılan Mustafa Tolga adındaki hâneberduş bir genc bize tevdi ettiği acı hatıra - itirafnamesinde (İstanbulun akıl ile idrâki imkansız ve tahayyül sınırı dışında vekaayı ile dolu üç büyük îtirafnâmeden biri; B.: Pazvand, A; Oflaz, Orhan; Tolga Mustafa) bu kahvehâneden bahsediyor, aşağıdaki satırlar 100 sayfayı aşkın bir bendin içinden alınmışdır : “...Sınıfda kalırsam babam beni eve almayacağına yemin etmişdi, karnemi alıp da sınıfda kaldığımı görünce eve gidemedim. 1943 yılı, 17 yaşındayım, cebimde 1,5 liram vardı; gece yarısına kadar Beyoğlunda serseri dolaşdığım, sonra Köprü altında gecelemeye karar vererek Boğazkesenden aşağı inerken karşıma benden kabaca bir serserî genc çıkdı, durumumu anlattım, beni Yamalı Hamam Sokağında Doktorun Kahvesine götürdü. Bir buçuk liram olduğunu öğrenince zar atarak bir kaç yüz l...
⇓ Read more...
Tophânede Yamalı Hamam Sokağında idi, serserilerin, hâneberduşların barındığı, iskemleler üzerinde, masalara baş koyarak uyuduğu, esrar dalgası içinde kendinden geçdiği bir sabahcı kahvehânesiydi; Yamalı Hamam da dahil, o sokak üzerindeki bütün binalarla berâber 1957-1958 istimlâkinde yıktırıldı ki, orada tek binâ, Karabaş Mescidi kalmışdır.
Kahveci Doktorun asıl adını tesbit edemedik, “Doktor” lâkabı halden anlar adam anlamında takılmış olacakdır. “Mektebli” lakabı ile anılan Mustafa Tolga adındaki hâneberduş bir genc bize tevdi ettiği acı hatıra - itirafnamesinde (İstanbulun akıl ile idrâki imkansız ve tahayyül sınırı dışında vekaayı ile dolu üç büyük îtirafnâmeden biri; B.: Pazvand, A; Oflaz, Orhan; Tolga Mustafa) bu kahvehâneden bahsediyor, aşağıdaki satırlar 100 sayfayı aşkın bir bendin içinden alınmışdır : “...Sınıfda kalırsam babam beni eve almayacağına yemin etmişdi, karnemi alıp da sınıfda kaldığımı görünce eve gidemedim. 1943 yılı, 17 yaşındayım, cebimde 1,5 liram vardı; gece yarısına kadar Beyoğlunda serseri dolaşdığım, sonra Köprü altında gecelemeye karar vererek Boğazkesenden aşağı inerken karşıma benden kabaca bir serserî genc çıkdı, durumumu anlattım, beni Yamalı Hamam Sokağında Doktorun Kahvesine götürdü. Bir buçuk liram olduğunu öğrenince zar atarak bir kaç yüz lira kazanabileceğimi söyledi, kahve ocağının arkasından küçücük, gizli bir kapudan bitirim yeri denilen bir yere girdik, dört beş kadar kumarbazın arasına katıldık, zar atmaya başladım, 1,5 liram hemen 30 lira oldu, 10 liraya indi, 100 liraya çıkdı, sonra hiç param kalmadı. Esrarlı sıgara vermişlerdi, para hırsım kabarmışdı, biri ayakkabılarıma 10 lira verince hemen kumara koydum, gitti, ve böylece beni kumarda soydular, çorablarıma kadar alarak bir atlet ve bir donla bırakdılar, ağlamaya başladım, polise şikâyet edeceğimi söyledim, soyanlar kaçdılar, benim gibi sözde kaybeden bir adam, ortalık ağırmak üzere, hamama gidelim, orada ben sana bir pantalon, mintan bulurum dedi, o bitirim yerinden çıkıp külhan kapusundan Yamalı Hamama girdik. O gün öğleye doğru üstümde pis bir gömlek ve partal, leş gibi bir pantolonla yalın ayak ve artık kendim kiyâfetimden kirli sokağa düşdüm; başımdan geçen ve beni türlü ahlaksızlıklar ile hırsızlığa, hapishâneye kadar sürükleyen macerâlar Doktorun Sabahcı Kahvesinde başladı...”.
Doktorun Kahvehânesi gündüzleri kapalı durur, ortalık kararınca açılır, gün ışıyınca misafirleri dağılır, kapanırdı. Mustafa Tolga Doktorun bitirim yeri ile ilgisi olup olmadığını yazmıyor. Yalnız, hâneberduş pırpırılar arasında “Mektebli” lakabı ile şöhret buldukdan sonra o adamdan çok himâye ve para yardımı gördüğünü kaydediyor.
Theme
Location
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM090107
Theme
Location
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Description
Volume 9, page 4657-4658
Theme
Location
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.