Maddeler
İstanbul Ansiklopedisi'nin A harfinden Z harfine tüm maddelerini bir arada inceleyin.
Ciltler
1944 ile 1973 yılları arasında A harfinden G harfine kadar yayımlanmış olan ciltlere göz atın.
Arşiv
Reşad Ekrem Koçu'nun, G ve Z harfleri arasındaki maddelerle ilgili çalışmalarını keşfedin.
Keşfet
Temalar veya belge türlerine göre arama yapın; ilk kez erişime açılan arşiv belgeleri arasında gezinin.
ÇİÇEK
On sekizinci asrın son yıllarında Gümüşhânede gaayetle dilber bir köçek oğlan, bütün emsâli gibi bu isim köçeğin lâkabıdır, bu isim köçeğin lâkabıdır, asıl adı bilinmiyor; yine bir rum olacakdır, Mercan adında bir kolbaşının perverdesi, uşağı, mahbubu olub, büyük kalenderlerden ünlü divân şâiri Enderunlu Fâzıl Bey mâden eminliği ile Gümüşhâneye gitdiğinde, bu Çiçek Oğlanın oyunlarının hayrânı ve güzelliğinin meftunu olarak onu İstanbula kaçırıp getirmek istemişdir; muvaffak olup olmadığı bilinmiyor, fakat divânında Çiçek için bir müseddes ile bir şarkı vardır (B.: Fâzıl Bey, Enderunlu; Defteri Aşk; Çenginâme); manzumeler şunlardır:
ŞARKI
O Gümüşhâneli sim endâmım
Didim ismin ne ola sultânım
Nâz ile didi Çiçekdir nâmım
Ne çiçeksin biliriz ey cânım
Belli elmas çiçeksin bilürüz
Gülde perverde bebeksin bilürüz.
Sevdiğim hûri meleksin bilürüz
Şahbazım sana ben şâbânım.
Ehli Mâden seni bilmez cânâ
Anlamazlar ne gühersin hâlâ
Yürü İstanbula ey nazlı edâ
Rum rakkaası benim cânânım.
Aşıktâ ta bu kadar nâz olmaz
Çeşmi şûhin gibi şehbâz olmaz.
Bir çiçekle güzelim yâz olmaz
Açıl ey tâze güli handânım.
İşte ahurda kır at âmâde
Yürü bir zevk idelim dünyâde
Sana Fazıl gibi var üftâde
Yürü ey dilberi âlişânım
MÜSEDDES
Âteşi aşk ile gönlüm yine püryan oldu
Bir gözü kanlu delikanluya kurban...
⇓ Devamını okuyunuz...
On sekizinci asrın son yıllarında Gümüşhânede gaayetle dilber bir köçek oğlan, bütün emsâli gibi bu isim köçeğin lâkabıdır, bu isim köçeğin lâkabıdır, asıl adı bilinmiyor; yine bir rum olacakdır, Mercan adında bir kolbaşının perverdesi, uşağı, mahbubu olub, büyük kalenderlerden ünlü divân şâiri Enderunlu Fâzıl Bey mâden eminliği ile Gümüşhâneye gitdiğinde, bu Çiçek Oğlanın oyunlarının hayrânı ve güzelliğinin meftunu olarak onu İstanbula kaçırıp getirmek istemişdir; muvaffak olup olmadığı bilinmiyor, fakat divânında Çiçek için bir müseddes ile bir şarkı vardır (B.: Fâzıl Bey, Enderunlu; Defteri Aşk; Çenginâme); manzumeler şunlardır:
ŞARKI
O Gümüşhâneli sim endâmım
Didim ismin ne ola sultânım
Nâz ile didi Çiçekdir nâmım
Ne çiçeksin biliriz ey cânım
Belli elmas çiçeksin bilürüz
Gülde perverde bebeksin bilürüz.
Sevdiğim hûri meleksin bilürüz
Şahbazım sana ben şâbânım.
Ehli Mâden seni bilmez cânâ
Anlamazlar ne gühersin hâlâ
Yürü İstanbula ey nazlı edâ
Rum rakkaası benim cânânım.
Aşıktâ ta bu kadar nâz olmaz
Çeşmi şûhin gibi şehbâz olmaz.
Bir çiçekle güzelim yâz olmaz
Açıl ey tâze güli handânım.
İşte ahurda kır at âmâde
Yürü bir zevk idelim dünyâde
Sana Fazıl gibi var üftâde
Yürü ey dilberi âlişânım
MÜSEDDES
Âteşi aşk ile gönlüm yine püryan oldu
Bir gözü kanlu delikanluya kurban oldu
Her bir âhım yine bir şûlei sûzan oldu
Aşk ile cismi nizârım kuru bir can oldu
Gice kan ağlamadan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu.
Düşdüm ol cevher yektâye aman Mâdende
Âşikâr eyler hâlime âlem hande
Âh yâ Rab ne bu âteş ne bu hâlet bende
Gizlesem aşkını olmaz yanar âteş tende
Gice kan ağlamakdan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu
O Gümüşhâneli gevher ki Çiçek nâmında
Simden servi gibi hüsnü var endâmında
Gözlerim nar çiçeği hun ile eyyâmında
Niye hâlim varacak bilmezdim encâmında
Gice kan ağlamadan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu.
Geldi Mercan dediğim kahbe rakib oldu yine
Dest i cânan ile bâlü perimi yoldu yine
Kehrübâ gibi o Mercanla yüzüm soldu yine
Nâri firkat ile âh iki gözüm doldu yine
Gice kan ağlamadan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu.
Katli uşşâkı ider ustası Mercan tâlim
Hançeri kabzai Mercânına olmuş teslim
Âh eğer olmasa bâbında o şeytânı leîm
Cânıma yetti belâyı gamı Allah kerim
Gice kan ağlamadan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu.
Rûm rakkası a mehpâre güli îsâyî
Nice bir su sitem ey can alıcı hercâyi
Tâ be key aşkın ile Fâzıla bu rüsvâyî
Gice âhile bizar iderim dünyâyı
Gice kan ağlamadan didelerim kan oldu
Şöyle ki her biri bir subhai mercan oldu.
Tema
Kişi
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.
TÜM KAYIT
Kod
IAM070911
Tema
Kişi
Tür
Ansiklopedi sayfası
Biçim
Baskı
Dil
Türkçe
Haklar
Açık erişim
Hak Sahibi
Kadir Has Üniversitesi
Tanım
Cilt 7, sayfalar 3959-3960
Bakınız Notu
B.: Fâzıl Bey, Enderunlu; Defteri Aşk; Çenginâme
Tema
Kişi
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.