Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
ÇINGIRAK
Çanın ufağı (B.: Çan) Elektrikli zillerden önce kapularda tokmak (B.: Kapu tokmağı) ile çıngırak kullanılmışdır; bâzı ev, bağçe, bostan kapularında hâlâ rastlanır; çıngırak münâsib görülen yere asılır ve bitime bağlanan ip de kapuya kadar uzatılır ve ipin o ucu ya münâsib bir yerden, yahud kapu kanadında açılan bir delikden sokağa çıkarılır, tekrar içeri kaçmaması için o ucuna uygun bir cisim bağlanır; gelenler tarafından ip çekildiği zaman da çıngırak bulunduğu yerde ses verir.
İstanbul ağzında tâze, körpe sesleri ile tanınan konuşan gençlere “çıngıraklı kız”, “çıngıraklı oğlan” denilir; R.E. Koçu bir yazısında: “Bilhassa yazın, yalın ayaklı ve tülü başlı gazete satıcısı çocuklar çıngıraklı sesleri ile Köprünün eski Kadıköy vapurları iskelesinin bir süsü idi” diyor. İstanbul ağzında eski bir oyundan kalma pek şirin bir tekerleme vardır:
— Seke seke ben geldim!
— Çıngırağım, hoş geldin!
Gelenin bir baş tâcı dilbaz sevgili olduğu derhal anlaşılıyor.
Kalender halk şâiri Merdivenköylü Tevfik Karkan Kasımpaşalı genç bir tulumbacıyı şöyle tasvir ediyor:
Kaptanpaşalılar, tulumbacıdır
Eli hem maşalı hem bayraklıdır
Nalçası gümüşden kamerçininde
Müşekkel topuklar şımşıraklıdır
Tıkır tıkır yürür köçek misâli
Çapkınım zillidir, çıngıraklıdır.
Kaç gözle, el ayak, boy bos, giyimi
Nakşı ...
⇓ Read more...
Çanın ufağı (B.: Çan) Elektrikli zillerden önce kapularda tokmak (B.: Kapu tokmağı) ile çıngırak kullanılmışdır; bâzı ev, bağçe, bostan kapularında hâlâ rastlanır; çıngırak münâsib görülen yere asılır ve bitime bağlanan ip de kapuya kadar uzatılır ve ipin o ucu ya münâsib bir yerden, yahud kapu kanadında açılan bir delikden sokağa çıkarılır, tekrar içeri kaçmaması için o ucuna uygun bir cisim bağlanır; gelenler tarafından ip çekildiği zaman da çıngırak bulunduğu yerde ses verir.
İstanbul ağzında tâze, körpe sesleri ile tanınan konuşan gençlere “çıngıraklı kız”, “çıngıraklı oğlan” denilir; R.E. Koçu bir yazısında: “Bilhassa yazın, yalın ayaklı ve tülü başlı gazete satıcısı çocuklar çıngıraklı sesleri ile Köprünün eski Kadıköy vapurları iskelesinin bir süsü idi” diyor. İstanbul ağzında eski bir oyundan kalma pek şirin bir tekerleme vardır:
— Seke seke ben geldim!
— Çıngırağım, hoş geldin!
Gelenin bir baş tâcı dilbaz sevgili olduğu derhal anlaşılıyor.
Kalender halk şâiri Merdivenköylü Tevfik Karkan Kasımpaşalı genç bir tulumbacıyı şöyle tasvir ediyor:
Kaptanpaşalılar, tulumbacıdır
Eli hem maşalı hem bayraklıdır
Nalçası gümüşden kamerçininde
Müşekkel topuklar şımşıraklıdır
Tıkır tıkır yürür köçek misâli
Çapkınım zillidir, çıngıraklıdır.
Kaç gözle, el ayak, boy bos, giyimi
Nakşı nümâyili tumturaklıdır
Çatık kaşlarına bıçkınlık şânı
Kâkül serpmesine pek meraklıdır.
Theme
Other
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM070852
Theme
Other
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Description
Volume 7, pages 3922-3923
See Also Note
B.: Çan; B.: Kapu tokmağı
Theme
Other
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.