Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
BİLÂL AĞA (Müsâhib Hoca)
Dördüncü Sultan Mehmedin müşâhiblerinden ve bu pâdişahın ilk hocası bir harem ağası; târihimizde “Çınar Vak’ası” yâhud “Vak’ai Vakvâkiye” diye anılan 8 cemâziyel evvel 1066 ve 4 Mart 1655 sipâhi-yeniçeri askerî ihtilâlinde, Haremi Hümayun erkânından diğer beş nefer harem ağası ile beraber idâm olundu.
O târihde henüz on üç yaşında bir çocuk olan pâdişahın Hoca Bilâl Ağaya sonderece hürmet ve itimâdı vardı; emsâli arasında aydın bir simâ olduğu halde nüfûzuna dayanarak rüşvet yolu ile büyük bir servet yaptığı iddia edilmişdir. Sarayda iç oğlanları arasında marife, tahsile hevesli olan gençleri pek cömertce hediyeler ve nakdi yardımlarla himâye ettiği de herkesce mâlumdu. İhtilâlciler padişahdan başlarını istedikleri harem erkânı arasına Bilâl Ağanın da adını yazdıklarında, çocuk çalıştı ise de muvaffak olamadı. Fakat Bilâl Ağa, kendisi gibi defterli olmuş has odabaşı Hasan Ağa ve hazinedar Yusuf Ağa ile beraber sarayın deniz tarafındaki surlarından ip ile inerek ve bir saray kayığına binerek Üsküdar’a kaçıp gizlenmeğe muvaffak olmuş ise de, ihtilâlcilerin ısrârı karşısında peşlerinden yollanılan bostancılar tarafından yakalanarak saraya getirilmiş, boğularak idam edildikten sonra cesedi ihtilâlcilere teslim edilmişdir; onlar da anadoğması soyarak ayaklarına geçirdikleri ip ile atm...
⇓ Read more...
Dördüncü Sultan Mehmedin müşâhiblerinden ve bu pâdişahın ilk hocası bir harem ağası; târihimizde “Çınar Vak’ası” yâhud “Vak’ai Vakvâkiye” diye anılan 8 cemâziyel evvel 1066 ve 4 Mart 1655 sipâhi-yeniçeri askerî ihtilâlinde, Haremi Hümayun erkânından diğer beş nefer harem ağası ile beraber idâm olundu.
O târihde henüz on üç yaşında bir çocuk olan pâdişahın Hoca Bilâl Ağaya sonderece hürmet ve itimâdı vardı; emsâli arasında aydın bir simâ olduğu halde nüfûzuna dayanarak rüşvet yolu ile büyük bir servet yaptığı iddia edilmişdir. Sarayda iç oğlanları arasında marife, tahsile hevesli olan gençleri pek cömertce hediyeler ve nakdi yardımlarla himâye ettiği de herkesce mâlumdu. İhtilâlciler padişahdan başlarını istedikleri harem erkânı arasına Bilâl Ağanın da adını yazdıklarında, çocuk çalıştı ise de muvaffak olamadı. Fakat Bilâl Ağa, kendisi gibi defterli olmuş has odabaşı Hasan Ağa ve hazinedar Yusuf Ağa ile beraber sarayın deniz tarafındaki surlarından ip ile inerek ve bir saray kayığına binerek Üsküdar’a kaçıp gizlenmeğe muvaffak olmuş ise de, ihtilâlcilerin ısrârı karşısında peşlerinden yollanılan bostancılar tarafından yakalanarak saraya getirilmiş, boğularak idam edildikten sonra cesedi ihtilâlcilere teslim edilmişdir; onlar da anadoğması soyarak ayaklarına geçirdikleri ip ile atmeydanına sürüyerek götürmüşler, ve orada, diğer felâket arkadaşlarının yanında ulu bir çınar ağacının bir dalına ayaklarından baş aşağı asmışlardır. (B.: Çınar vak’aları).
Bibl.: Naima, VI; Mehmed Halife, Tarihi Gilmâni.
Theme
Person
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM050618
Theme
Person
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Description
Volume 5, page 2767
See Also Note
B.: Çınar vak’aları
Bibliography Note
Bibl.: Naima, VI; Mehmed Halife, Tarihi Gilmâni.
Theme
Person
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.