Maddeler
İstanbul Ansiklopedisi'nin A harfinden Z harfine tüm maddelerini bir arada inceleyin.
Ciltler
1944 ile 1973 yılları arasında A harfinden G harfine kadar yayımlanmış olan ciltlere göz atın.
Arşiv
Reşad Ekrem Koçu'nun, G ve Z harfleri arasındaki maddelerle ilgili çalışmalarını keşfedin.
Keşfet
Temalar veya belge türlerine göre arama yapın; ilk kez erişime açılan arşiv belgeleri arasında gezinin.
BIÇAKLI ESKİ
İstanbuldaki Osmanlı Sarayında, yalnız erkeklerin bulunduğu, ve pâdişâhın çeşidli zâti hizmetleri ile mükellef “Zülüflü Ağalar” denilen üç oğlanlarından yirmi altı neferi “Bıçaklı Eski” unvânını taşırdı.
Zülüflü Ağalar, hem yaşça, hem mevkice aşağıdan yukarıya dört koğuşa taksim edilmişlerdi: Seferli Koğuşu, Kiler Koğuşu, Hazine Koğuşu ve Has Oda.
İlk üç koğuşun efrâdı, acemi ağa diye anılırdı; bu üç koğuşda ilk kidem unvânı “Soyunuk Eski”, ikinci kidem unvânı da “Bıçaklı Eski” idi. Bıcaklı Eskiler Seferlide 10, Kilerde 10 ve Hazinede 6 nefer zülüflü ağa idi. (B.: Topkapusu Sarayı; Enderunu Hümâyun; Zülüflü Ağalar).
Vâzifeleri acemi ağaların iyi geçimine, koğuş inzibatına nezâket etmek, ağalar arasındaki yakın dostlukları, yahud husûmetleri dikkatle tâkib idüb her hangi uygunsuz bir hâlin vukuun önlemek idi. Koğuşdaki yataklarını da, acemi ağaların yataklarının verildiği yere nisbetle daha itibarlı, câmekân bir köhne, şirvand yaparlardı. (kadim anane yer yatağıdır).
Enderûnu Hümâyunda hangi koğuşdandır tesbiti imkânsız Mehmed adında ve aslı gürcü bıçaklı eski bir delikanlı şânında bir şarkı vardır; şâir kendi adını “Şâkir” olarak veriyor; Beylerbeyinden de bahsettiğine göre, bu şarkının İkinci Mahmud zamanında Beylerbeyi Sarayının yapılmasından sonra yazılmış olması gerekir, zirâ...
⇓ Devamını okuyunuz...
İstanbuldaki Osmanlı Sarayında, yalnız erkeklerin bulunduğu, ve pâdişâhın çeşidli zâti hizmetleri ile mükellef “Zülüflü Ağalar” denilen üç oğlanlarından yirmi altı neferi “Bıçaklı Eski” unvânını taşırdı.
Zülüflü Ağalar, hem yaşça, hem mevkice aşağıdan yukarıya dört koğuşa taksim edilmişlerdi: Seferli Koğuşu, Kiler Koğuşu, Hazine Koğuşu ve Has Oda.
İlk üç koğuşun efrâdı, acemi ağa diye anılırdı; bu üç koğuşda ilk kidem unvânı “Soyunuk Eski”, ikinci kidem unvânı da “Bıçaklı Eski” idi. Bıcaklı Eskiler Seferlide 10, Kilerde 10 ve Hazinede 6 nefer zülüflü ağa idi. (B.: Topkapusu Sarayı; Enderunu Hümâyun; Zülüflü Ağalar).
Vâzifeleri acemi ağaların iyi geçimine, koğuş inzibatına nezâket etmek, ağalar arasındaki yakın dostlukları, yahud husûmetleri dikkatle tâkib idüb her hangi uygunsuz bir hâlin vukuun önlemek idi. Koğuşdaki yataklarını da, acemi ağaların yataklarının verildiği yere nisbetle daha itibarlı, câmekân bir köhne, şirvand yaparlardı. (kadim anane yer yatağıdır).
Enderûnu Hümâyunda hangi koğuşdandır tesbiti imkânsız Mehmed adında ve aslı gürcü bıçaklı eski bir delikanlı şânında bir şarkı vardır; şâir kendi adını “Şâkir” olarak veriyor; Beylerbeyinden de bahsettiğine göre, bu şarkının İkinci Mahmud zamanında Beylerbeyi Sarayının yapılmasından sonra yazılmış olması gerekir, zirâ bir bıçaklı eski delikanlının Beylerbeyi ile başkaca münâsebeti olması düşünülemez, Şakir’in, bu pâdişah zamanında aynı adı taşıyan ve saraya mensub olan Enderunlu Şâkir Ağa olması kuvvetle muhtemeldir:
Güller misâli ruhşâri âli Yûsuf cemâli
Varma günâhı sevdim o şâhı kardeş misali
Yâr ol bu rinde beylerbeyinde etrâfı hâli
Var mı günâhı sevdim o şâhı kardeş misâli
Perçemi sünbül gamzesi gül gül dilberi hoşbû
Kimdir didim bu gözleri âhû didiler yâhû
Gürcüdür aslı nâmı Araslı Mehmed budur bu
Var mı günâhı sevdim o şâhı kardeş misâli
Deryâye girsek uryan bi-görsek mûrâde irsek
Bâs idüb pâyin işte şehrâyin efendim disek
Gelse de yola olsa da nola makaamı yüksek
Var mı günâhı sevdim o şâhı kardeş misâli
Nev hat civandır tâze fidandır bıçaklı eski
Şâhı bütandır şûhi fettandır bıçaklı eski
İsmi Muhammed nûri muhabet bıçaklı eski
Var mı günâhı sevdim o şâhı kardeş misâli
Reftârı levend gaayet hünermend attı bir kemend
Böyle pehlivan görmemiş meydan sad hezar pesend
Şâkiri nola satma bir pula lutfin et bülend
Var mı günâhı sevdim o şâhı kardeş misâli
Tema
Diğer
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.
TÜM KAYIT
Kod
IAM050576
Tema
Diğer
Tür
Ansiklopedi sayfası
Biçim
Baskı
Dil
Türkçe
Haklar
Açık erişim
Hak Sahibi
Kadir Has Üniversitesi
Tanım
Cilt 5, sayfalar 2747-2748
Bakınız Notu
B.: Topkapusu Sarayı; Enderunu Hümâyun; Zülüflü Ağalar
Tema
Diğer
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.