Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
BEYLERBEEYİ HAMAMI
Beylerbeyinde, Beylerbeyi Camiin hemen arkasında; Avlu kapusu Yalıboyu Caddesi üzerindedir. Onsekizinci Türk hamamlarının en güzellerinden biri olub Cami ile beraber hicrî 1192, milâdî 1778 yılında yapılmışdır, mimârının kim olduğu bilinmiyor, bir pâdişah kesesinden yapıldığına göre o devrin hassa mimarbaşısının eseri olacağı muhakkak ise de o tarihlerdeki mimarbaşının adı öğrenilemedi; bir tek hamamdır. 1961 de aynı zamanda mülk sâhibi olan Bay Feridun Ersözlü tarafından işletilmekte idi; münevver bir zât olub sâhibi olduğu hamamın yüksek sanat kıymetini tamâmen müdrik idi. Beylerbeyi Hamamı, Üsküdardan Beykoza kadar, Boğaziçi’nin Anadolu yakasında biricik hamam olarak kalmışdır; bu yakadaki köylerin hemen hepsi ayrı ayrı planda ve güzellikde bütün hamamları türlü sebeb ve behânelerle yıkılmışlardır ki isimleri mechul kalsa dahi yıkan ve yıktıran eller kıyâmete kadar lânetle anılacaklardır.
Beylerbeyi Hamamının murabbaa yakın müstakil şeklinde olan zemini mermer, yüksek ahşab tavanlı ve tavanı ahşab fenerli câmekânının, taş döşeli bir avluya açılan kapudan girildiğine göre, sağ tarafda biri büyük üçü küçük, solda dört küçük ve karşıda iki küçük soyunma locası vardır ki hepsi camlı ahşab bölmeler içine alınmışdır. Kapudan girildiğine göre sol tarafda yine camlı, ahşab bölme hâli...
⇓ Read more...
Beylerbeyinde, Beylerbeyi Camiin hemen arkasında; Avlu kapusu Yalıboyu Caddesi üzerindedir. Onsekizinci Türk hamamlarının en güzellerinden biri olub Cami ile beraber hicrî 1192, milâdî 1778 yılında yapılmışdır, mimârının kim olduğu bilinmiyor, bir pâdişah kesesinden yapıldığına göre o devrin hassa mimarbaşısının eseri olacağı muhakkak ise de o tarihlerdeki mimarbaşının adı öğrenilemedi; bir tek hamamdır. 1961 de aynı zamanda mülk sâhibi olan Bay Feridun Ersözlü tarafından işletilmekte idi; münevver bir zât olub sâhibi olduğu hamamın yüksek sanat kıymetini tamâmen müdrik idi. Beylerbeyi Hamamı, Üsküdardan Beykoza kadar, Boğaziçi’nin Anadolu yakasında biricik hamam olarak kalmışdır; bu yakadaki köylerin hemen hepsi ayrı ayrı planda ve güzellikde bütün hamamları türlü sebeb ve behânelerle yıkılmışlardır ki isimleri mechul kalsa dahi yıkan ve yıktıran eller kıyâmete kadar lânetle anılacaklardır.
Beylerbeyi Hamamının murabbaa yakın müstakil şeklinde olan zemini mermer, yüksek ahşab tavanlı ve tavanı ahşab fenerli câmekânının, taş döşeli bir avluya açılan kapudan girildiğine göre, sağ tarafda biri büyük üçü küçük, solda dört küçük ve karşıda iki küçük soyunma locası vardır ki hepsi camlı ahşab bölmeler içine alınmışdır. Kapudan girildiğine göre sol tarafda yine camlı, ahşab bölme hâlinde hamamcının yazıhâneodası bulunmaktadır, ayrıca karşı tarafda bir soyunma locasını önüne bir tezgâh yapılmışdır. Yine oradaki soyunma localarının arasında kahve ocağı bulunmaktadır, civar çarşı boyu, kahvehâneler de çok olduğu için işletilmiyor, temizlenmiş muattal duruyordu.
Asıl hamama, avlu kapusundan girildiğine göre sola düşen duvarda bulunan kapudan girilmektedir, soğukluğa açılan bu kapunun sağ yanında geniş mermer tekneli bir çeşme vardır.
Soğukluk üç kısma bölünmüşdür. Ortası geniş bir tonoz ile örtülmüşdür. Sağda büyük bir kemer vardır; bu kemerin altından ikinci bölüme geçilir ki burada araları duvarla bölünmüş tek kurnalı bir temizlenme hücresi ile yine tek kurnalı küçük bir soğuk halvet vardır, temizlenme yeri beşik kube ile soğuk halvet ise, orta kısmının üstündekine amud bir tonosla örtülüdür.
Soğukluğun solunda ki üçüncü kısımda küçük bir aralıkdan girilen iki ayak yolu ile kapusu orta kısmına açılmış ve bir beşik kubbe ile örtülmüş yine tek kurnalı ikinci bir soğuk halvet bulunmaktadır.
Harâre de iç içe iki kısımdır; birinci kısım dar uzun bir koridorun iki yanında orta sıcaklıkda iki büyük halvettir, soldaki halvet üç kurnalı, sağdaki halvet dört kurnalı ve her ikisi yarım küre kubbeler ile örtülüdür.
Harârenin ikinci kısmı yanlanmasına bir mustatil şeklinde olub ortada sekiz köşeli bir göbek taşı vardır; büyük bir kemerle ikiye ayrılmış olup solda yarım küre bir kubba altında dört kurnalı bir sofa, sağda da yarım küreye yakın beyzî bir kubbe altında teker kurnalı iki sıcak halvet vardır.
İç manzarasını imkân ölçüsünde târife çalışdığımız Beylerbeyi Hamamının bir eşi bulunmayan bu plânının müstesnâ bir güzelliği vardır ki ancak gözle görmek gerekir; eski yazarların tâbiri ile hakikaten bir hamâmı dilküşâdır.
Bay Feridun Ersözlü tarafından pek temiz bakılan Beylerbeyi Hamamı pazartesi, salı, perşembe, ve cumartesi günleri sabahleyin ona kadar erkeklere, saat ondan akşam beşe kadar kadınlara, akşam beşden ona kadar tekrar erkeklere; pazar, çarşamba ve cuma günleri de bütün gün erkeklere mahsusdur. Bir natır, bir dellâk, bir külhancı ki ceman üç müstahdemi var idi. (Haziran 1961).
Beylerbeyi Hamamı
(Plân: Hüsnü)
Theme
Building
Contributor
Hüsnü
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM050494
Theme
Building
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Contributor
Hüsnü
Description
Volume 5, pages 2684-2685
Note
Image: volume 5, page 2684
Theme
Building
Contributor
Hüsnü
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.