Maddeler
İstanbul Ansiklopedisi'nin A harfinden Z harfine tüm maddelerini bir arada inceleyin.
Ciltler
1944 ile 1973 yılları arasında A harfinden G harfine kadar yayımlanmış olan ciltlere göz atın.
Arşiv
Reşad Ekrem Koçu'nun, G ve Z harfleri arasındaki maddelerle ilgili çalışmalarını keşfedin.
Keşfet
Temalar veya belge türlerine göre arama yapın; ilk kez erişime açılan arşiv belgeleri arasında gezinin.
BEŞİR AĞA (Hâfız Hattat)
Onsekizinci asırda Osmanlı Sarayının şöhretli kızlarağalarından bir zenci hadım ve devrinin seçkin hattatlarından; İstanbula pek küçük yaşda bir köle olarak getirilmiş ve saraydan yetiştirilmişdir.
Gençliğinde tüfenk atıcılığına ve kemankeşliğine heves etmiş, pehlivan edâlı, levend münâyişli, âmiyâne benlik iddiasında bir adamdı; hattat Hasırcılar İmamı, Hâfız Mustafa Efendiden sülüs ve nesih yazıları öğrenmiş, Enderunlu hattât Mumcuzâde Mehmed Ağadan da yazılarına imza koymak için icâzet almışdı. Hazinedar olmuş ve adaşı Hacı beşir Ağanın ölümü üzerine 1746 da kızlarağası tayin edilmiş idi. (B.: Beşir Ağa, Hacı). Fakat selefinin yerini dolduramadı, siyasî entrikalara karışdı, rüşvet yolunda pervâsız yürüdü, etrafını alan pespâye riyâkârların sözleri ile çok hatır kırdı, herkesi istiskaal eder oldu, pek çok düşman kazandı. Adamlarından Süleyman adında bir şımarık gence o kadar yüz vermişdi ki türlü rezâletleri ayak takımının ağzında bile nefretle dolaşarak nihâyet Ağanın sebebi felâketi oldu. Birinci Sultan Mahmud askerin Beşir Ağa yüzünden bir ihtilâle hazırlandığı ihbar edilince pâdişah Kızlarağasının azletti. Beşir Ağa, Süleyman ve daha birkaç kişi Kızkulesine gönderilerek orada idam olundular (Hicrî 1165 = Milâdî 1751). Beşir Ağa Üsküdarda Nasûhi Dergâhı haziresine defnedildi...
⇓ Devamını okuyunuz...
Onsekizinci asırda Osmanlı Sarayının şöhretli kızlarağalarından bir zenci hadım ve devrinin seçkin hattatlarından; İstanbula pek küçük yaşda bir köle olarak getirilmiş ve saraydan yetiştirilmişdir.
Gençliğinde tüfenk atıcılığına ve kemankeşliğine heves etmiş, pehlivan edâlı, levend münâyişli, âmiyâne benlik iddiasında bir adamdı; hattat Hasırcılar İmamı, Hâfız Mustafa Efendiden sülüs ve nesih yazıları öğrenmiş, Enderunlu hattât Mumcuzâde Mehmed Ağadan da yazılarına imza koymak için icâzet almışdı. Hazinedar olmuş ve adaşı Hacı beşir Ağanın ölümü üzerine 1746 da kızlarağası tayin edilmiş idi. (B.: Beşir Ağa, Hacı). Fakat selefinin yerini dolduramadı, siyasî entrikalara karışdı, rüşvet yolunda pervâsız yürüdü, etrafını alan pespâye riyâkârların sözleri ile çok hatır kırdı, herkesi istiskaal eder oldu, pek çok düşman kazandı. Adamlarından Süleyman adında bir şımarık gence o kadar yüz vermişdi ki türlü rezâletleri ayak takımının ağzında bile nefretle dolaşarak nihâyet Ağanın sebebi felâketi oldu. Birinci Sultan Mahmud askerin Beşir Ağa yüzünden bir ihtilâle hazırlandığı ihbar edilince pâdişah Kızlarağasının azletti. Beşir Ağa, Süleyman ve daha birkaç kişi Kızkulesine gönderilerek orada idam olundular (Hicrî 1165 = Milâdî 1751). Beşir Ağa Üsküdarda Nasûhi Dergâhı haziresine defnedildi, şu beyit mersiye yollu bir zât için söylenmişdir, şahsında değerli bir hattatın kaybolduğu muhakkakdır:
Kanlar ağlasın mürekkeb, kaare giysün hâmeler
Bâşına rikler saçub dürsün yüzünü nâmeler
Terekesinde rüşvet yolu ile toplanmış büyük hattatların imzasını taşıyan kıymetine bahâ biçilmez bir mushafı şerif ve levha koleksiyonu bulunmuşdu. Rivâyet edildiğine göre kimde bir kıymetli yazma mushaf veya levha görse evvela güzellikde ister, verilmezse zorla alırmış.
İstanbulun muhtelif yerlerinde hayır eseri çeşmeleri vardır, çeşmelerinin kitâbe yazıları da kendisindendir.
Tema
Kişi
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.
TÜM KAYIT
Kod
IAM050391
Tema
Kişi
Tür
Ansiklopedi sayfası
Biçim
Baskı
Dil
Türkçe
Haklar
Açık erişim
Hak Sahibi
Kadir Has Üniversitesi
Tanım
Cilt 5, sayfalar 2599-2600
Bakınız Notu
B.: Beşir Ağa, Hacı
Tema
Kişi
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.