Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
BEBEK CAMİİ
On sekizinci asrın birinci yarısında hicrî 1138, milâdı 1725-1726 yılında, Üçüncü Sultan Ahmedin ünlü sâdırâzamı Nevşehirli İbrahim Paşa tarafından Boğaz içinde Hümâyunâbâd adı ile zamanımızdaki Bebek köyü - Mahallesi kurulur iken yapıldı (B.: Bebek, Hümâyunâbâd Kasrı).
Hadîkatül Cevâmi şu mâlumatı veriyor:
“Fevkaanî bir camidir, mahfili hümâyunu vardır, altı mektebdir, minâresinin altında çeşmesi vardır, minâreye çeşme hâzinesinden çıkılır, çeşmenin üstünde rakam ile târihi 1138 dir, karşısındaki tek hamam (B.: Bebek Hamamı) bu camiin vakfı yapıtlarındandır; Camii şerîfin yanında Humâyunâbâd adında bir kasır vardırki halk ağzında Bebek Köşkü denilir”.
Üçüncü Sultan Ahmedin adına yapılmış olan Bebek Camiinin ahşab mı, kâgir mi olduğunu bilmiyoruz.
1960 yılında 68 yaşında bulunan ve çocukluğu Bebekde geçmiş bir zât Ahmed Güven:
“Ben o cami altı mektebde okudum, ama bina ahşap mı idi, kâgir mi idi hatırlayamıyorum” demişdir. Uzun zaman bakımsız kaldığı için çok harab olan Bebek Camii Mustafa Hayri Efendinin Evkaf nazırlığında yıkdırılmış, yerine hâlen görülen kâgir cami inşâ edilmişdir.
Mimar Kemâleddin Beyin eseridir, 1910-1913 arasında yapılmışdır; Türk klasik yapı sanatının gûyâ ihyâsı yolunda konulan eserler arasındadır (B.: Bostancı Camii, Dördöncü Vakıf Han, Mahmud Şevket Paş...
⇓ Read more...
On sekizinci asrın birinci yarısında hicrî 1138, milâdı 1725-1726 yılında, Üçüncü Sultan Ahmedin ünlü sâdırâzamı Nevşehirli İbrahim Paşa tarafından Boğaz içinde Hümâyunâbâd adı ile zamanımızdaki Bebek köyü - Mahallesi kurulur iken yapıldı (B.: Bebek, Hümâyunâbâd Kasrı).
Hadîkatül Cevâmi şu mâlumatı veriyor:
“Fevkaanî bir camidir, mahfili hümâyunu vardır, altı mektebdir, minâresinin altında çeşmesi vardır, minâreye çeşme hâzinesinden çıkılır, çeşmenin üstünde rakam ile târihi 1138 dir, karşısındaki tek hamam (B.: Bebek Hamamı) bu camiin vakfı yapıtlarındandır; Camii şerîfin yanında Humâyunâbâd adında bir kasır vardırki halk ağzında Bebek Köşkü denilir”.
Üçüncü Sultan Ahmedin adına yapılmış olan Bebek Camiinin ahşab mı, kâgir mi olduğunu bilmiyoruz.
1960 yılında 68 yaşında bulunan ve çocukluğu Bebekde geçmiş bir zât Ahmed Güven:
“Ben o cami altı mektebde okudum, ama bina ahşap mı idi, kâgir mi idi hatırlayamıyorum” demişdir. Uzun zaman bakımsız kaldığı için çok harab olan Bebek Camii Mustafa Hayri Efendinin Evkaf nazırlığında yıkdırılmış, yerine hâlen görülen kâgir cami inşâ edilmişdir.
Mimar Kemâleddin Beyin eseridir, 1910-1913 arasında yapılmışdır; Türk klasik yapı sanatının gûyâ ihyâsı yolunda konulan eserler arasındadır (B.: Bostancı Camii, Dördöncü Vakıf Han, Mahmud Şevket Paşa Türbesi) ; fakat, küçük cami ve mescid plânları tedkik ve işlenecek yerde büyük cami tipi küçültülerek taklid edilmiş ve Bebek Camii, bodur, ağır, kendi sikleti altında ezilir görülen bir binâ olmuşdur.
Dört duvar üzerine oturtulmuş yüksek bir kasnak üstünde yüksek ve ağır bir kubbe ile örtülüdür; son cemaat yeri de dört bodur ve kalın sütûn üzerine atılmış kemerlere oturdulmuş üç küçük kubbeli bir revak altındadır.
Camiin iki son cemaat yerine bakan, ikisi mihrab duvarında, birer tânesi de yan duvarlarda altı tâne büyük penceresi vardır; bu büyük pencerelerin üstünde, ortadaki uzun, iki yanındaki köşe ve üst kısımları kemerli üçer küçük pencere konmuşdur; kubbe kasnağında da üst kısımları kemerli 16 pencere vardır; Cami bu suretle altısı büyük, yirmi sekizi küçük, cem’an 34 pencere ile aydınlatılmıştır; buna rağmen binânın plân ağırlığı içerde de izâle edilememişdir; ferahlık duyulmaz.
1960 yılı aralık ayı başında ziyâret edildi ve şu notlar tesbit edildi:
Bebek vapur iskelesinin hemen yanı başındadır; alçak beton bir duvarla çevrilmiş bir avlu içindedir. Avlu kapusundan girince üç musluklu bir çeşme vardır; yağmura karşı çinko bir saçak altına alınmış olan bu çeşmenin cebhesi yanlamasına uzatılmış basit bir taşdan ibâret olub üzerinde “Ve minelmâi külli şey’in hay, sene 1138” yazılı küçük bir kitabe taşı vardır. Hadîkatül Cevâmiin “minâre” altında kaydı ile bahsetdiği çeşme olduğu bellidir; eğer yeni cami yapılır iken yerinden kaldırılmamış ise eski Bebek Camiinin minâresinin yeri bu çeşmenin bulunduğu nokta olmak lâzım gelir, bu takdirde eski camiin denize daha yakın, hattâ lebi deryâda” olduğu anlaşılır.
Cami bakımlı olup duvarları levhalarla tezyin edilmişdir. Bir demir top kandili, iki asma lambası, bir âvîzesi, mihrabın iki yanında dört pirinç şamdanı vardır.
İstalâktitli mermer mihrâbı temiz taşcılık eseridir, güzeldir. Minberi ve vâiz kürsüsü ahşabdır; ahşab kadınlar mahfiline müezzin mahfilinden ahşab bir merdivenle çıkılır. Minârenin medhalı dışarda, son cemaat yerinin sağ tarafındadır; minarenin şerefesi de istalaktitlidir. Avluda, mihrab duvarı önünde bir musalla taşı vardır. Yakın zamana kadar camiin imam ve müezzin meşrûtaları vardı, 1957-1958 arasında Bebek meydanı genişletilir iken yıktırıldı; hâlen 1960 da camiin imamı da müezzini de perişan bir halde idiler. Bebekde mesken kirâları çok yüksek, tek odanın kirâsı ayda yüz liranın üstündedir, müezzin efendi ailesini hazır sever bir aile yanına yerleştirmiş, kendisi camiin kadınlar mahfilinde yatmakda idi, imam efendi de her gün ta Umrâniyeden gelmekde idi. Evkafca ilk yapılacak iş, avlusu müsâit olan bu camie birer imam ve müezzin meşrutası inşâ ettirmektedir (Aralık 1960).
Hakkı Göktük
Bebek Camii
(Resim: B. Şeren; plân: Hüsnü).
Theme
Building
Contributor
B. Şeren, Hüsnü
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Creator
Hakkı Göktürk
Identifier
IAM050027
Theme
Building
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Contributor
B. Şeren, Hüsnü
Description
Volume 5, pages 2332-2333
Note
Image: volume 5, page 2332
See Also Note
B.: Bebek, Hümâyunâbâd Kasrı; B.: Bebek Hamamı; B.: Bostancı Camii, Dördöncü Vakıf Han, Mahmud Şevket Paşa Türbesi
Theme
Building
Contributor
B. Şeren, Hüsnü
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.