Maddeler
İstanbul Ansiklopedisi'nin A harfinden Z harfine tüm maddelerini bir arada inceleyin.
Ciltler
1944 ile 1973 yılları arasında A harfinden G harfine kadar yayımlanmış olan ciltlere göz atın.
Arşiv
Reşad Ekrem Koçu'nun, G ve Z harfleri arasındaki maddelerle ilgili çalışmalarını keşfedin.
Keşfet
Temalar veya belge türlerine göre arama yapın; ilk kez erişime açılan arşiv belgeleri arasında gezinin.
ARALIK MİTİNGİ
4 Aralık 1945 de Üniversite gençliği tarafından sol ve sola kayan fikrlerin nâşiri gazete ve mecmualara karşı tertip edilmiş büyük bir mitingdir ki başta Tan Gazetesi ve idarehanesi ve Tan Matbaası gelmek üzere bir kaç gazete ce mecmua idarehânesiyle kütüphâne tahrip edilmiştir.
Eski Yeniçeri ihtilâlleri ve 31 Mart vakasından sonra bu aralık mitingi, büyük şehir tarihinin kaydettiği, İstanbullulara çok heyecanlı saatler yaşatmış ve aksi, günlerce devam etmiş büyük vak’adır.
6000 kadar Üniversiteli saat onda Bayazıt meydanında toplanarak Belediye - Sultan Mahmud Türbesi yolu ile Ankara Caddesine doğru yürümeğe başlamış, yolda gençlere bir o kadar da halk katılmıştı.
“Hiç bir memlekette bizdeki kadar demokrasi yoktur.”, “Biz ne Faşistiz ne Komünist, biz Demokratız”, “Yaşasın Kemalizm”, “Yaşasın İnönü”, “Yaşasın Cumhuriyet”, “kahrolsun Serteller”, “kahrolsun hainler” yazılı levhalarla sırıklara parçalanıp asılmış “Tan”, “Yeni Dünya” ve “Görüşler” gazete ve mecmualarının son nüshaları taşınmıştır. Vilâyete kadar sadece bir protesto yürüyüşü yapan on bini aşan kalabalık, Tan manbaası önünde birden hücuma geçmiştir; binanın kepenk ve kapıları kırılarak Tan gazetesi idarehânesiyle Tan matbaası ağır şekilde tahrip edilmiştir.
Tan’ın tahribinden sonra yürüyüş Beyoğluna doğru devam etmiş, ...
⇓ Devamını okuyunuz...
4 Aralık 1945 de Üniversite gençliği tarafından sol ve sola kayan fikrlerin nâşiri gazete ve mecmualara karşı tertip edilmiş büyük bir mitingdir ki başta Tan Gazetesi ve idarehanesi ve Tan Matbaası gelmek üzere bir kaç gazete ce mecmua idarehânesiyle kütüphâne tahrip edilmiştir.
Eski Yeniçeri ihtilâlleri ve 31 Mart vakasından sonra bu aralık mitingi, büyük şehir tarihinin kaydettiği, İstanbullulara çok heyecanlı saatler yaşatmış ve aksi, günlerce devam etmiş büyük vak’adır.
6000 kadar Üniversiteli saat onda Bayazıt meydanında toplanarak Belediye - Sultan Mahmud Türbesi yolu ile Ankara Caddesine doğru yürümeğe başlamış, yolda gençlere bir o kadar da halk katılmıştı.
“Hiç bir memlekette bizdeki kadar demokrasi yoktur.”, “Biz ne Faşistiz ne Komünist, biz Demokratız”, “Yaşasın Kemalizm”, “Yaşasın İnönü”, “Yaşasın Cumhuriyet”, “kahrolsun Serteller”, “kahrolsun hainler” yazılı levhalarla sırıklara parçalanıp asılmış “Tan”, “Yeni Dünya” ve “Görüşler” gazete ve mecmualarının son nüshaları taşınmıştır. Vilâyete kadar sadece bir protesto yürüyüşü yapan on bini aşan kalabalık, Tan manbaası önünde birden hücuma geçmiştir; binanın kepenk ve kapıları kırılarak Tan gazetesi idarehânesiyle Tan matbaası ağır şekilde tahrip edilmiştir.
Tan’ın tahribinden sonra yürüyüş Beyoğluna doğru devam etmiş, zabıta kordonları tarafından önlenememiş, kalabalığın büyük kısmı geçtikten sonra orta müteharrik dubalar açılarak köprü kapatılmıştır.
Beri tarafta ve Beyoğlunda şehrin sâkin günlük hayatı felce uğramış, ana caddelerdeki bütün dükkânlar kapanmıştır.
Beyoğlunda Parmakkapıda solcu neşriyatın satıldığı Berrak kitap evi tahrip edilmiştir.
Taksim meydanında Cumhuriyet âbidesi önünde andiçilmiş, dönüşte de Yeni Dünya gazetesi idarehânesi ve matbaası tahrip edilmiştir.
4 Aralık mitinginin, İstanbul Ansiklopedisinde şöyle bir hâtırası vardır. Vak’a, o zamanlar yarı kalmış ilk baskısı yapılmakta ve ilk sayısındanberi Tan Matbaasında dizilip basılmakta olan Ansiklopedinin sekizinci fasikülünün çıkacağı sıraya rastlamıştır. Bu fasikülün birinci forması basılmış, ikinci forması da dizilmiş, tashihleri yapılmış, sahifeler bağlanmış, basılmak üzere makine dairesine verilmişti; matbaanın Sermürettibi Bay Murad Kerman’a, ilerisi için, Reşad Ekrem Koçunun el yazısiyle en az yüz elli maddelik orijinal müsvedde bırakılmıştı. Tan matbaasının tahrip edildiği haberi, İstanbul Ansiklopedisi bürosunda fevkalâde bir heyecan uyandırdı; böyle bir günde, maddî zarar “Feleğin bir cilvesidir” denilerek düşünülemezdi, fakat el yazısı müsveddeler, uzun yılların mahsulü olup bir daha yerine konulamazdı. Birkaç gün sonra, İstanbul Ansiklopedisini mucizevî tesadüflerin koruduğu öğrenildi; şöyle ki:
Orijinal müsveddeleri alan Sermürettip Bay Murad, masanın gözünü açar, fakat içini diğer işlere ait lebaleb müsvedde ile dolu olduğunu görünce, İstanbul Ansiklopedisinin müsvedde zarfını, ertesi gün göze yerleştirmek üzere mürettiphanenin bir köşesine bırakır; baskında mürettiphane alt üst olur, gözdeki bütün müsveddeler dağılır, İstanbul Ansiklopedisinin müsveddelerine bir şeycikler olmaz.
Basılan birinci forma, mücellithaneye nakledilmiş, çok sapa bir yerde olan mücellithane ile beraber onlar da kurtulur.
İkinci formanın makine dairesinde bulunan kâğıt toplarının üzerine o gün basılmakta olan diğer bir eserin kâğıt topları konulmuş, onlar tahrip edilmiş, Ansiklopedinin kâğıtları kurtulmuş...
İstanbul Ansiklopedisinin Tan matbaası baskısından zararı, sekizinci fasikülün dağılan ikinci formasiyle kaybolan iki üç klişeden ibaret kalmış, bu dağılan forma da Burhaneddin matbaasında elle dizilerek basılmıştır ki İstanbul Ansiklipedisinin yarım kalmış büyük boydaki eski baskısında on altıncı formasını teşkil eder. Yani 241 inci sahifeden 256 ıncı sahifeye kadar olan kısmıdır (B. : Tan Matbaası; Ebussuud Caddesi İnfilâkı; İstanbul Ansiklopedisi).
Tema
Olay
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.
TÜM KAYIT
Kod
IAM020677
Tema
Olay
Tür
Ansiklopedi sayfası
Biçim
Baskı
Dil
Türkçe
Haklar
Açık erişim
Hak Sahibi
Kadir Has Üniversitesi
Tanım
Cilt 2, sayfalar 964-965
Bakınız Notu
B. : Tan Matbaası; Ebussuud Caddesi İnfilâkı; İstanbul Ansiklopedisi
Tema
Olay
Emeği Geçen
Tür
Ansiklopedi sayfası
Paylaş
X
FB
Bağlantılar
→ Kullanım Şartları
→ Geri Bildirim
İstanbul Ansiklopedisi kayıtlarıyla ilgili önerilerinizi istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org adresine gönderebilirsiniz.