Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
AHMED III. ÇEŞMESİ
Kâğıthanede, Sâdabâdda Çağlayan önündedir; bugün, orada Lâle devrinden kalmış tek eserdir; kesme taştan, yüzü mermer, türk rokokosunun en güzel çeşmelerinden biridir. Teknesi yarım çanak şeklinde, iki yanında ayni şekilde iki teknecik daha bulunan, üslûplaşmış kabartma çiçek nakişlarile süslü, kitabe taşı kemerinin üstünde, en üstünde de boydanboya istilâktitli bir korniş bulunan bu güzel çeşme bugün susuzdur, küçük tekneler kırılmıştır. Sür’atle tamir edilmezse, Sâdâbâdın bu son izi de kurtarılamayacak harabeler arasına karışabilir. Kitabesindeki kıt’anın tarih beyti şudur:
Âbını nuş eyleyüb Vehbi didi târihini
“Dehre Sultan Ahmed icra eyledi mai hayat”
1135 (M. 1722)
Bu kıt’a beş satır üzerine yazılmıştır.
Devrinin büyük şairi Nedimin şu meşhur şarkının ikinci kıt’asında “Çeşmeyi nevpeydâ” dediği bu çeşmedir ki, buradan bu şarkının da 1722 de yazılmış olduğu çıkar:
Bir safâ bahşidelim gel şu dili nâşâde
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
İşte üç çifte kayık iskelede âmâde
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Gülelim oynayalım kâm alalım dünyadan
Mai tesnîm içelim çeşmei nevpeydâdan
Görelim âbi hayat akdığın ejderhadan
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Geh varub havz kenârında hirâman olalım
Geh gelüb kasri cinan seyrine hayran olalım
Gâh şarkı okuyub gâh gazelhan olalım
...
⇓ Read more...
Kâğıthanede, Sâdabâdda Çağlayan önündedir; bugün, orada Lâle devrinden kalmış tek eserdir; kesme taştan, yüzü mermer, türk rokokosunun en güzel çeşmelerinden biridir. Teknesi yarım çanak şeklinde, iki yanında ayni şekilde iki teknecik daha bulunan, üslûplaşmış kabartma çiçek nakişlarile süslü, kitabe taşı kemerinin üstünde, en üstünde de boydanboya istilâktitli bir korniş bulunan bu güzel çeşme bugün susuzdur, küçük tekneler kırılmıştır. Sür’atle tamir edilmezse, Sâdâbâdın bu son izi de kurtarılamayacak harabeler arasına karışabilir. Kitabesindeki kıt’anın tarih beyti şudur:
Âbını nuş eyleyüb Vehbi didi târihini
“Dehre Sultan Ahmed icra eyledi mai hayat”
1135 (M. 1722)
Bu kıt’a beş satır üzerine yazılmıştır.
Devrinin büyük şairi Nedimin şu meşhur şarkının ikinci kıt’asında “Çeşmeyi nevpeydâ” dediği bu çeşmedir ki, buradan bu şarkının da 1722 de yazılmış olduğu çıkar:
Bir safâ bahşidelim gel şu dili nâşâde
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
İşte üç çifte kayık iskelede âmâde
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Gülelim oynayalım kâm alalım dünyadan
Mai tesnîm içelim çeşmei nevpeydâdan
Görelim âbi hayat akdığın ejderhadan
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Geh varub havz kenârında hirâman olalım
Geh gelüb kasri cinan seyrine hayran olalım
Gâh şarkı okuyub gâh gazelhan olalım
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
İznalub cum’a nâmâzına deyû mâderden
Bir gün oğruyalım Çarhi sitem perverden
Dolaşıb iskeleye doğru nihan yollarden
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Bir sen ve bir ven ve bir mutribi pâkize edâ
İznin olursa eğer bir de Nedimi şeydâ
Gayri yâranı bugünlük idüb ey şûf fedâ
Gidelim servi revânım yürü Sâdâbâde
Theme
Building
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM010596
Theme
Building
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Description
Volume 1, page 289
Theme
Building
Contributor
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.