Entries
Examine all the Istanbul Encyclopedia entries from A to Z.
Volumes
Browse A to G volumes published between 1944 and 1973.
Archive
Discover Reşad Ekrem Koçu's works for the entries between letters G and Z.
Discover
Search by subjects or document types; browse through archival docs that are open access for the first time.
DENİZALTI GEMİSİ TİMSAH
Onsekizinci yüzyıl başlarında Lâle Devrinde Üçüncü Sultan Ahmedin onbeş gün on beş gece sürmüş oğullarının sünnet düğünü şenliklerinde Tersâne başmimarlığında bulunmuş İbrahim Efendi adında bir zat tarafından yapılmış bir eğlence gemisidir; denize dalmış, gözden kaybolarak su altında yürümüş, sonra tekrar su yüzüne çıkmış, dolayısı ile dünyanın ilk denizlatı gemisidir. Bu düğün üzerine “Surnâmei Hümâyun” adı ile bir eser yazmış olan o devrin ünlü şâiri Seyyid Vehbi bu gemi hakkında şunları yazıyor :
“Düğünün ondördüncü günü (28 zilkaade 1132, 3 aralık 1719, çarşamba) pâdişah deniz şenliklerini seyretmek için Aynalıkavak Kasrına geldi. Seyirci kayıkları o kadar çok iki di denizin yüzü kayıkla örtülmüşdü. Kürekleri kımıldatmanın bile imkânı yokdu. Haliçdeki gemilerin üstü ise mahşerden nişan dolu idi. Bu gün, deniz eğlenceleri arasında sabık Tersâne mimarbaşısı İbrahim Efendinin timsahı binlerce insanı hayretden hayrete düşürdü. İbrahim Efendi tarafından yapılan bu timsal sûreti üç çifte bir kayık büyüklüğünde idi. Üst çenesini açıp kapayarak deniz yüzünde yarım saat kadar dolaşmış, sonra denize dalmışdı. Zevki ile seyredilen bu timsah çok takdir edilmişdi. Fakat bir saat kadar sonra battığı yerden tekrar deniz yüzüne çıkınca, takdirler aşırı heyecan ve hayrete çevrilmişdi. Timsah...
⇓ Read more...
Onsekizinci yüzyıl başlarında Lâle Devrinde Üçüncü Sultan Ahmedin onbeş gün on beş gece sürmüş oğullarının sünnet düğünü şenliklerinde Tersâne başmimarlığında bulunmuş İbrahim Efendi adında bir zat tarafından yapılmış bir eğlence gemisidir; denize dalmış, gözden kaybolarak su altında yürümüş, sonra tekrar su yüzüne çıkmış, dolayısı ile dünyanın ilk denizlatı gemisidir. Bu düğün üzerine “Surnâmei Hümâyun” adı ile bir eser yazmış olan o devrin ünlü şâiri Seyyid Vehbi bu gemi hakkında şunları yazıyor :
“Düğünün ondördüncü günü (28 zilkaade 1132, 3 aralık 1719, çarşamba) pâdişah deniz şenliklerini seyretmek için Aynalıkavak Kasrına geldi. Seyirci kayıkları o kadar çok iki di denizin yüzü kayıkla örtülmüşdü. Kürekleri kımıldatmanın bile imkânı yokdu. Haliçdeki gemilerin üstü ise mahşerden nişan dolu idi. Bu gün, deniz eğlenceleri arasında sabık Tersâne mimarbaşısı İbrahim Efendinin timsahı binlerce insanı hayretden hayrete düşürdü. İbrahim Efendi tarafından yapılan bu timsal sûreti üç çifte bir kayık büyüklüğünde idi. Üst çenesini açıp kapayarak deniz yüzünde yarım saat kadar dolaşmış, sonra denize dalmışdı. Zevki ile seyredilen bu timsah çok takdir edilmişdi. Fakat bir saat kadar sonra battığı yerden tekrar deniz yüzüne çıkınca, takdirler aşırı heyecan ve hayrete çevrilmişdi. Timsah bu sefer ağzını açıp durmuş, açılan ağzından rengârenk esvablarla beş nefer köçek oğlan fırlamış, timsahın sırtına çıkarak raksetmeye başlamışdı...”.
Düğünden sonra bu geminin ne olduğu bilinmiyor; İbrahim Efendinin hayatı hakkında da başka kayda rastlanmadı. O tarihden sonra yapılan büyük saray düğünlerinde buna benzer bir gemi görülmez; denize dalıp çıkan timsah geminin inşâ sırlarının İbrahim Efendide kaldığı bellidir.
Denizaltı Gemisi Timsah
(Resim : Sabiha Bozcalı)
Theme
Other
Contributor
Sabiha Bozcalı
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.
TÜM KAYIT
Identifier
IAM080720
Theme
Other
Type
Page of encyclopedia
Format
Print
Language
Turkish
Rights
Open access
Rights Holder
Kadir Has University
Contributor
Sabiha Bozcalı
Description
Volume 8, pages 4398-4399
Note
Image: volume 8, page 4399
Theme
Other
Contributor
Sabiha Bozcalı
Type
Page of encyclopedia
Share
X
FB
Links
→ Rights Statement
→ Feedback
Please send your feedback regarding Istanbul Encyclopedia records to istanbul.ansiklopedisi@saltonline.org.